Phụ gia bê tông là những hợp chất từ các chất vô cơ hoặc hữu cơ, khi được thêm vào hỗn hợp bê tông tươi với một lượng nhỏ, chúng có thể thay đổi tính chất cơ học hoặc công dụng của bê tông sau khi đã đông cứng theo ý muốn. Vậy chất phụ gia bê tông là gì và có các loại phụ gia cho bê tông nào? Cùng Bê tông Hoàng Sở giúp bạn giải đáp những thắc mắc trên trong bài viết này nhé !
Phụ gia bê tông là gì?
Phụ gia bê tông là các vật liệu có dạng bột, hạt hoặc lỏng được thêm vào hỗn hợp bê tông nhằm tạo ra những đặc tính đặc biệt mà hỗn hợp bê tông thông thường không thể đạt được. Đây là các chất được bổ sung vào trong quá trình trộn bê tông để cải thiện các tính năng cơ lý như độ bền, tính dẻo dai, khả năng chống thấm, và điều chỉnh thời gian đông kết.
Chúng đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng và hiệu suất của bê tông, góp phần vào sự thành công của các công trình xây dựng hiện đại.
Phụ gia bê tông
Vai trò của chất phụ gia bê tông
Phụ gia bê tông không chỉ tăng cường tính năng cơ học mà còn tối ưu hóa quá trình thi công, mang lại nhiều lợi ích quan trọng. Chúng giúp tăng độ bền của bê tông, nâng cao khả năng chịu lực và kéo dài tuổi thọ công trình.
Ngoài ra, phụ gia cải thiện khả năng chống thấm, giảm độ hút nước và ngăn chặn sự xâm nhập của nước cũng như hóa chất, bảo vệ kết cấu bê tông khỏi hư hỏng. Chúng còn giúp điều chỉnh thời gian đông kết, đáp ứng nhu cầu thi công trong các điều kiện thời tiết khác nhau.
Bên cạnh đó, phụ gia làm tăng tính dẻo dai, giúp bê tông dễ dàng đổ khuôn và xử lý, tiết kiệm thời gian và công sức trong quá trình xây dựng.
Vai trò của phụ gia bê tông
Các loại phụ gia bê tông sử dụng phổ biến hiện nay
1. Phụ gia bê tông giảm nước
Phụ gia giảm nước là các chất phụ gia hữu cơ giúp giảm lượng nước cần thiết trong bê tông, làm cho bê tông dễ dàng thi công và cải thiện tính công tác của hỗn hợp vữa và bê tông tươi khi đầm nén.
Các phụ gia này có khả năng làm giảm sức căng bề mặt hoặc sức căng liên diện của nước, giúp bôi trơn các hạt xi măng và tách rời chúng khỏi nhau. Quá trình phân tán này tạo điều kiện thuận lợi cho sự làm ướt và thủy hóa của xi măng.
Các loại phụ gia giảm nước phổ biến bao gồm Lignosulfonat, xà phòng nhựa hoặc abietat kiềm (như natri hoặc kali), và Alkylaryl sulfonate (LAS),...
Phụ gia hóa dẻo giúp giảm nước cho bê tông
2. Phụ gia bê tông kéo dài thời gian ninh kết
Phụ gia kéo dài thời gian ninh kết được thêm vào hỗn hợp bê tông nhằm mục đích làm chậm quá trình ninh kết của bê tông.
Các chất phụ gia này thường bao gồm các loại Lignosulfonat như canxi, natri, và amoni, có chứa một lượng nhỏ đường; các axit và muối của axit hydroxy carboxylic; cùng với các hydrocacbon như glucose, saccharose, tinh bột, và cellulose…
Phụ gia bê tông kéo dài thời gian ninh kết
3. Phụ gia bê tông siêu dẻo
Phụ gia siêu dẻo có khả năng giảm lượng nước cần thiết khi trộn hỗn hợp bê tông mà không làm ảnh hưởng đến thời gian ninh kết, nhờ đó giúp bê tông có độ linh động cao.
Các chất hóa học thường được sử dụng để tạo ra phụ gia siêu dẻo bao gồm Melamine formaldehyde và Naphthalene formaldehyde.
Phụ gia bê tông siêu dẻo
Phụ gia siêu dẻo thường được ứng dụng trong các trường hợp như cải thiện việc đổ và đầm bê tông ở các cấu kiện có cốt thép dày đặc, khó tiếp cận; sản xuất bê tông cường độ cao; và hỗ trợ bơm bê tông đến các vị trí xa hơn và cao hơn.
4. Phụ gia bê tông cuốn khí
Phụ gia cuốn khí có tác dụng tạo ra nhiều bọt khí nhỏ trong bê tông, giúp nâng cao khả năng chống chịu đóng băng và tan chảy, đồng thời tăng tính linh động của bê tông khi thi công trong điều kiện nhiệt độ thấp.
Trong bê tông tươi, các bọt khí này hoạt động như chất lỏng thay thế một phần nước và đóng vai trò như chất trơ, thay thế một phần cát mịn (kích thước nhỏ hơn 1 hoặc 2 mm).
Phụ gia bê tông cuốn khí
Các nguyên liệu thường dùng để sản xuất phụ gia cuốn khí bao gồm Lignosulfonat, abietate natri, muối của Etanolamin, sulfonat rượu béo, alkylarylsulfonate, và xà phòng kiềm của axit béo…
5. Phụ gia bê tông đông cứng nhanh
Khi đổ bê tông trong thời tiết lạnh, việc sử dụng phụ gia đông cứng nhanh là cần thiết để tháo dỡ khuôn sớm. Phụ gia này giúp đẩy nhanh quá trình ninh kết và tăng cường độ bê tông, đồng thời có thể dùng để trám các chỗ rò rỉ do áp lực nước, từ đó hoàn tất việc sửa chữa kết cấu nhanh hơn.
* Tuy nhiên, việc sử dụng phụ gia đông cứng nhanh có thể làm giảm cường độ bê tông trong thời gian dài.
Các nguyên liệu thường được dùng để chế tạo phụ gia đông cứng nhanh bao gồm các muối clorua như clorua canxi, clorua natri, clorua nhôm; các chất gốc kiềm như natri hydroxit, kali hydroxit, amoniac, cũng như các muối của chúng như cacbua, aluminat, borat natri, borat kali, nitrat, nitrit, và fomiat canxi.
Phụ gia bê tông đông cứng nhanh
6. Phụ gia bê tông kỵ nước
Phụ gia kỵ nước giúp cải thiện khả năng chống thấm nước và chống ẩm của bê tông bằng cách ngăn chặn sự hấp phụ mao quản trong bê tông. Chúng hoạt động chủ yếu bằng cách bịt kín các lỗ rỗng và ống dẫn nhỏ trong bê tông hoặc tạo ra các sản phẩm kết tủa hoặc nở phồng để giảm sự thấm nước, nhưng hiệu quả chủ yếu chỉ đối với các lỗ nhỏ.
Các chất kỵ nước thường được chế tạo từ các nguyên liệu như bột mịn (kieselgel, bentonite, vôi béo, nhũ tương chất dẻo), các muối axit béo (như stearat và oleat), các chất làm dẻo (như polymer và lignosulfonat), cũng như các sản phẩm khác (như sulfat nhôm và chất keo nở phồng từ tảo biển).
Trong trường hợp cần tăng tốc độ đông cứng, có thể thêm các chất tăng cường như clorua hoặc xút, đặc biệt khi các sản phẩm này là chất cuốn khí hoặc chất làm chậm đông cứng.
Phụ gia bê tông kỵ nước
7. Phụ gia bê tông chống thấm
Phụ gia chống thấm được sử dụng để giảm mức độ truyền dẫn hơi nước ẩm, có thể là ở dạng lỏng hoặc hơi nước, qua bê tông.
Các loại phụ gia này thường được chế tạo từ vật liệu hạt nhỏ có tính pozzolanic, nghĩa là chúng có khả năng phản ứng với hydroxide canxi giải phóng từ sự thủy hóa xi măng để tạo ra một thành phần có tính chất giống xi măng, giúp lấp đầy các lỗ trống trong bê tông. Độ thấm của bê tông, whether thấp hay cao, phụ thuộc lớn vào việc đổ bê tông một cách đồng đều và thành công.
Việc sử dụng phụ gia chống thấm thường yêu cầu sự công phu và kỹ thuật cao. Những phụ gia này thường được áp dụng cho các công trình yêu cầu khả năng chống thấm như mái nhà và nhà vệ sinh.
Phụ gia chống thấm cho bê tông
8. Phụ gia bê tông trợ bơm
Phụ gia làm bê tông trơn giúp bê tông dễ dàng bơm cho khoảng cách xa và tránh hiện tượng phân tầng.
Cơ chế hoạt động của loại phụ gia này là làm giảm độ nhớt của hồ xi măng bằng cách giữ nước trong hỗn hợp, khiến hồ xi măng trở nên dẻo hơn. Nhờ đó, bê tông dễ dàng chảy vào các khe hở của cốt liệu, tạo ra hỗn hợp bê tông mịn màng và đồng nhất.
Phụ gia trợ bơm đa năng cho bê tông
9. Phụ gia bê tông trương nở
Phụ gia này được sử dụng để tăng thể tích của vữa hoặc bê tông, phục vụ cho các ứng dụng như vữa bơm cho bu lông neo, chèn chân cột, hoặc sản xuất bê tông tự ứng suất.
Phụ gia bê tông trương nở
Loại phụ gia này hoạt động trong quá trình thủy hóa xi măng, bằng cách tự nở hoặc phản ứng với các thành phần khác của bê tông để tạo ra sự trương nở. Các loại phụ gia này có thể thuộc một trong ba loại: loại chứa sắt và chất gia tăng oxit, loại tạo khí với bột nhôm, và loại chứa oxit canxi tự do.
Trên đây là bài viết của Bê tông Hoàng Sở về các loại phụ gia bê tông hay được sử dụng hiện nay. Hy vọng, thông qua bài viết này, bạn đọc sẽ có thêm những kiến thức hữu ích khi lựa chọn chất phụ gia bê tông phù hợp.
